Przejdź do treści
Ilustracja ceglanego budynku Muzeum Ceramiki Kaszubskiej Neclów w Chmielnie, z białymi oknami, ogrodzeniem i bocznymi schodami przy ceramicznym wazonie.
Wróć do Pracownia garncarska Neclów

Punkt zainteresowania

Toczek Leona Necla

Dawne koło garncarskie poruszane nogami, wykonane w 1936 roku.

O eksponacie

Przy wejściu na ekspozycję znajduje się toczek Leona Necla. Toczek to dawna nazwa koła garncarskiego. Ten egzemplarz powstał w 1936 roku i przez wiele lat służył Leonowi. Nie pochodzi więc z okresu pracy jego ojca Franciszka, który zmarł rok wcześniej. Koło było poruszane nogami. Ręce garncarza pozostawały przy glinie i nadawały jej formę podczas obracania się toczka. Zachowane urządzenie pokazuje narzędzie pracy konkretnego mistrza, obok którego prezentowane są wykonane przez rodzinę naczynia.

Przed rozpoczęciem toczenia przygotowywano porcję gliny odpowiednią do rozmiaru planowanego naczynia. Bryłę umieszczano na kole, a kształt formowano dłońmi i palcami. Ruch koła oraz nacisk rąk były częściami jednej czynności. W warsztacie przydawały się również woda, gąbka do wygładzania i osuszania wnętrza oraz drucik do odcięcia dna od koła. Dawne koło jest zabytkowym eksponatem. Próbę samodzielnego toczenia prowadzi się w ramach zajęć przy stanowisku pracowni, pod opieką rzemieślnika.

Dla dzieci

Toczek to koło garncarskie. Ten należał do Leona Necla i został wykonany w 1936 roku. Leon używał go przez wiele lat. Obracał urządzenie nogami, a rękami pracował przy glinie.

Garncarz kładł na kole przygotowaną bryłę. W czasie obracania nadawał jej kształt palcami i dłońmi. Woda i gąbka pomagały wygładzić naczynie. Gdy forma była gotowa, odcinał jej spód drucikiem od koła. Stary toczek oglądamy jako eksponat historyczny. Samodzielne próby odbywają się przy stanowisku pracowni z pomocą rzemieślnika.

Sprawdź się

Pytanie 1 z 2

Jak napędzano toczek Leona?